Progressief Nederland blijkt niet de enige ‘PRO’ van het land: ‘Ontzettend verwarrend voor de kiezer’

De langverwachte fusie van GroenLinks en de Partij van de Arbeid resulteerde donderdag in een nieuwe partijnaam: Progressief Nederland, roepnaam: PRO. Maar, die naam is niet uniek. ‘Klaver stond euforisch op een podium te vertellen over de naam. Ik dacht alleen maar: hier is echt niet over nagedacht.’

Maartje Geels, is nieuwsverslaggever van de Volkskrant. Gepubliceerd op 27 maart 2026, 17:30

Kort na de bekendmaking van partijleider Jesse Klaver verscheen op de Instagrampagina van PRO Eindhoven een bericht: ‘Wij maken bezwaar’. Secretaris Gerard Sloots licht dat een dag later toe: ‘We vielen van onze stoel. Hoe kan nou een partij die decennia bestaat na zo lang nadenken bij PRO uitkomen?’

De Partij voor Rechtvaardigheid en Ontwikkeling in Eindhoven, kortweg ‘PRO’, wordt geleid door drie mannen uit de familie Sloots. Afgelopen gemeenteraadsverkiezingen deden zij voor het eerst mee. Het leverde de Eindhovenaren net geen zetel op, maar volgens Sloots zijn de drie allerminst van plan de handdoek in de ring te gooien.

Het probleem van de naam voor de fusiepartij van GroenLinks en PvdA, vervolgt hij, zit hem niet in de landelijke partijnaam, maar in de vertaalslag naar de lokale afdelingen bij de volgende gemeenteraadsverkiezingen. ‘Dan kom je in de volksmond uit bij PRO Eindhoven en dat zijn wij.’

Zijn partij heeft volgens de secretaris bovendien een ander signatuur dan Progressief Nederland: ‘Dit is voor de kiezer ontzettend verwarrend.’

Zoeterwoude

In Zoeterwoude leidt de nieuwe fusienaam tot vraagtekens bij Progressief Zoeterwoude, goed voor vijf zetels in de gemeenteraad. Behalve de naam deelt de partij ook het kleurenpalet met de landelijke oppositiepartij, rood en groen.

Fractievoorzitter Myrna van der Poel: ‘De naam Progressief Nederland zong al rond dus het was geen complete verrassing. Maar worden we hier nou blij van? In alle eerlijkheid: niet echt.’

In de Zuid-Hollandse gemeente is geen GroenLinks-PvdA-afdeling actief, ‘in die zin zijn er geen strijdige belangen’, vervolgt Van der Poel. Er is zelfs ideologische verwantschap: de partij ontstond namelijk eerder uit een lijstverbinding met D66, de Partij van de Arbeid en GroenLinks.

Maar, zo stelt Van der Poel: ‘We voeren de naam al vijftig jaar. We zijn een lokale partij en willen dat ook graag blijven.’ Net als Pro Eindhoven zegt Van der Poel niet benaderd te zijn door het partijbureau van de fusiepartij. ‘Al kreeg ik vanmorgen een uitnodiging om het erover te hebben.’

Onderzoek

Een woordvoerder van het landelijke PRO laat weten dat de partij wel degelijk onderzoek heeft gedaan voor de bekendmaking van de nieuwe naam. PRO telde zo’n veertig lokale partijen met het woord ‘pro’ of ‘progressief’ in de naam. ‘Ik snap dat sommigen er chagrijnig over zijn, de komende tijd gaan we met die partijen in gesprek.’

De situatie is complex, erkent de Kiesraad, die gaat over de registratie van landelijke partijnamen. De landelijke Kiesraad verwijst naar de Kieswet, die bepaalt onder meer dat een naam die voor de Tweede Kamer is geregistreerd, automatisch doorwerkt naar de stembiljetten voor provinciale- en gemeenteraadsverkiezingen. Partijen hoeven hier niets voor te doen. Op die bepaling geldt wel een uitzondering: lokaal krijgt voorrang.

Wanneer een landelijk geregistreerde naam tot verwarring leidt op lokaal niveau, schrijven de regels voor dat de al bestaande lokale partij voorrang krijgt. De partijnaam kan dan niet gebruikt worden bij gemeenteraadsverkiezingen. De woordvoerder van het landelijke PRO: ‘Het liefst voeren wij lokaal overal dezelfde naam, maar als we er niet uitkomen en water bij de wijn moeten doen, dan is dat zo.’

Oegstgeest

Progressief Oegstgeest (PrO) is wel te spreken over de nieuwe naam. Die lokale partij is sinds de jaren negentig al een samenwerkingsverband van GroenLinks en PvdA en lokale politici die zich niet aan een landelijke partij willen binden, legt fractievoorzitter Melanie van Driel uit. Die structuur komt in meer gemeentes voor, bijvoorbeeld in Schiedam (de gezamenlijke lijst was daar goed voor acht zetels).

Progressief Oegstgeest behaalde vorige week samen met GroenLinks en PvdA vijf zetels. In het bestuur van de partij zitten vertegenwoordigers van de drie groepen, ze stonden samen op het stembiljet. Van Driel: ‘We hadden op dezelfde avonden vaak gecombineerde vergaderingen. Eerst de PvdA en Progressief Oegstgeest apart, en daarna met z’n allen samen.’

PRO Eindhoven is niet van plan van naam te veranderen, zegt Sloots. ‘Zij moeten hier dan maar de volledige naam voeren, Progressief Eindhoven zou het dan worden. Dat is prima. Maar wij hebben geïnvesteerd in onze uitingen, zoals onze website en ons logo. Wij gaan niets veranderen.’